گزارش روایی سفر مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمانشاه به شرق استان

کنگاور، سرزمین تاریخ، فرهنگ و معنویت، از دیرباز یکی از کانون‌های تمدنی غرب ایران به شمار می‌رود. مسیر ۹۰ کیلومتری کرمانشاه تا کنگاور، سفری در میان دشت‌های گندم‌زار و تپه‌های سرسبز است؛ جاده‌ای که مسافر را به دروازه تمدنی کهن و دیار باشکوه معبد آناهیتا می‌رساند.
برخی سفرها تنها جابه‌جایی از نقطه‌ای به نقطه دیگر نیستند؛ روایتی هستند از دیدن، شنیدن و لمس ظرفیت‌هایی که در هیاهوی روزمرگی کمتر دیده می‌شوند. سفر «شمیم خدمت» به شهرستان کنگاور و روستای قارلق نیز از همین جنس بود؛ سفری که در آن فرهنگ از پشت میزهای اداری فاصله گرفت و در میان مردم معنا یافت.
صبح چهارشنبه ۲۰ خردادماه، کاروان «شمیم خدمت» راهی کنگاور شد. طرحی که در ماه‌های اخیر به یکی از برنامه‌های شاخص اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمانشاه تبدیل شده و با هدف حضور میدانی مدیران در میان مردم، شناسایی ظرفیت‌ها، شنیدن مطالبات و تقویت عدالت فرهنگی در مناطق مختلف استان اجرا می‌شود.
«شمیم خدمت» تنها یک عنوان نیست؛ نمادی از عدالت، امید و نشاط اجتماعی است؛ عدالتی که می‌کوشد خدمات فرهنگی را به دورترین نقاط استان برساند، امیدی که در دل فعالان فرهنگی و هنری زنده می‌شود و نشاطی که از دل ارتباط مستقیم مسئولان با مردم شکل می‌گیرد.
در این سفر، مظفر تیموری، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمانشاه، بار دیگر حضور در میان مردم را برگزیده بود؛ مسیری که از باور به ظرفیت‌های مردمی و ضرورت شنیدن بی‌واسطه دغدغه‌های فرهنگی سرچشمه می‌گیرد.
نخستین مقصد، فرمانداری شهرستان کنگاور بود؛ شهرستانی که همواره در عرصه فرهنگ، هنر و فعالیت‌های دینی جایگاهی ویژه در استان داشته است. در نشست با فرماندار، موضوعاتی چون توسعه زیرساخت‌های فرهنگی، حمایت از هنرمندان، تقویت فعالیت‌های قرآنی و بهره‌گیری از ظرفیت جوانان مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
تیموری در این دیدار تأکید کرد: «توسعه فرهنگی زمانی معنا پیدا می‌کند که فرصت‌های فرهنگی به صورت عادلانه در اختیار همه مناطق قرار گیرد و استعدادهای محلی مجال ظهور و بروز پیدا کنند.»
پس از آن، دیدار با امام جمعه کنگاور برگزار شد؛ دیداری که در آن بر نقش فرهنگ دینی در استحکام بنیان‌های اجتماعی، تربیت نسل جوان و مقابله با آسیب‌های فرهنگی تأکید شد.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین در حاشیه افتتاح نمایشگاه آثار هنرمندان کنگاوری، با هنرمندان دیدار و گفت‌وگو کرد و از نزدیک در جریان دغدغه‌ها و مطالبات آنان قرار گرفت.
اما مقصد اصلی این سفر، روستایی بود که این روزها نامش در محافل فرهنگی و قرآنی استان می‌درخشد؛ قارلق، روستای دوستدار قرآن.
جاده‌ای کوتاه، مهمانان را به روستایی رساند که در پس آرامش ظاهری‌اش، جریان پرنشاطی از فعالیت‌های فرهنگی و قرآنی در حرکت است. در ورودی روستا، اهالی، اعضای شورای اسلامی، دهیار، معتمدان محلی و فعالان فرهنگی با رویی گشاده به استقبال آمده بودند.
این استقبال تنها یک آیین تشریفاتی نبود؛ بلکه نشانه‌ای از پیوند عمیق جامعه محلی با فعالیت‌های فرهنگی و قرآنی به شمار می‌رفت. در چهره مردان و زنان روستا، احساس تعلق به موفقیتی مشترک دیده می‌شد؛ موفقیتی که با کسب عنوان «روستای دوستدار قرآن» به دست آمده بود.
در میان جمعیت، کودکان قرآن‌آموز با شور و شوق حضور داشتند؛ نوجوانانی که بخشی از اوقات خود را در کلاس‌های قرآن سپری می‌کنند و جوانانی که در برنامه‌های فرهنگی و اجتماعی روستا نقش‌آفرین هستند. این حضور پررنگ نسل جوان، مهم‌ترین سرمایه فرهنگی قارلق به شمار می‌آید.
مظفر تیموری در جمع مردم، بیش از آنکه سخن بگوید، شنونده بود. پای صحبت فعالان فرهنگی نشست، دغدغه‌های اهالی را شنید و از نزدیک با فعالیت‌های قرآنی روستا آشنا شد. از نگاه او، موفقیت قارلق تنها کسب یک عنوان نبود، بلکه نمادی از توانایی مردم برای ساختن آینده‌ای بهتر بر پایه فرهنگ و آموزه‌های دینی محسوب می‌شد.
وی با تقدیر از مردم، شورای اسلامی و دهیار روستا اظهار داشت: «عنوان روستای دوستدار قرآن نتیجه مشارکت و همدلی مردم است. هر جا مردم در میدان فرهنگ حضور داشته باشند، موفقیت و پیشرفت نیز به دنبال آن خواهد آمد.»

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمانشاه همچنین تأکید کرد که رسالت این اداره‌کل تنها اجرای برنامه‌ها نیست، بلکه حمایت از جریان‌های فرهنگی مردمی و فراهم کردن زمینه رشد و شکوفایی استعدادها در سراسر استان است.
در طول این دیدار، بارها نام قرآن به عنوان محور وحدت و پیشرفت روستا مطرح شد. اهالی از سال‌ها تلاش برای برگزاری محافل قرآنی، آموزش کودکان و نوجوانان و ترویج فرهنگ دینی سخن گفتند؛ روایت‌هایی که نشان می‌داد موفقیت امروز قارلق حاصل یک برنامه کوتاه‌مدت نیست، بلکه نتیجه سال‌ها تلاش صبورانه و مستمر است.
در گوشه‌ای از مراسم، پیرمردی که سال‌ها در فعالیت‌های قرآنی روستا حضور داشته است، با لبخند می‌گفت: «ثمره این تلاش‌ها را امروز در چهره فرزندانمان می‌بینیم.» جمله‌ای کوتاه اما عمیق که شاید بهترین توصیف برای آنچه امروز در قارلق جریان دارد، باشد.
یکی از صحنه‌های تأثیرگذار این مراسم، تقدیر از کوچک‌ترین عضو جامعه قرآنی روستا بود. مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان، دختر خردسالی را که الفبای زندگی را با «بسم‌الله الرحمن الرحیم» آغاز کرده بود، در آغوش گرفت و همزمان با اهدای لوح تقدیر به پدر او، از این کودک قرآن‌آموز نیز تجلیل کرد.
در ادامه، فضای روستا با هم‌خوانی آیاتی از کلام وحی توسط دانش‌آموزان عطرآگین شد. جمعی از نوجوانان قارلق، با دلی سرشار از ارادت، آیات قرآن کریم را به صورت هماهنگ و دلنشین تلاوت کردند و حال و هوایی معنوی به مراسم بخشیدند.
برگزاری نمایشگاهی از آثار خوشنویسی و آیات قرآنی در مسجد جامع قارلق توسط هنرمندان این روستا، پایان‌بخش برنامه‌های معنوی روستای دوستدار قرآن بود.
«شمیم خدمت» در قارلق جلوه‌ای عینی از عدالت فرهنگی را به نمایش گذاشت؛ اینکه یک روستای کوچک نیز می‌تواند در کانون توجه برنامه‌های فرهنگی استان قرار گیرد و ظرفیت‌های آن دیده شود. نمایشگاه هنرمندان کنگاور و دیدار از قارلق، دو بال این سفر بودند؛ یکی حمایت از هنر و دیگری تقویت بنیان‌های قرآنی. نگاهی که می‌تواند امید را در دل فعالان فرهنگی زنده نگه دارد و نشاط اجتماعی را در جامعه گسترش دهد.
با پایان برنامه و هنگام ترک روستا، آنچه در ذهن باقی می‌ماند، تصویر مردمی است که قرآن را نه فقط در کلام، بلکه در سبک زندگی خود جاری کرده‌اند؛ مردمی که با همدلی و مشارکت، الگویی موفق از فعالیت‌های فرهنگی و قرآنی ارائه داده‌اند.
و شاید فلسفه اصلی «شمیم خدمت» نیز همین باشد؛ رساندن پیام عدالت فرهنگی، دمیدن روح امید در جامعه و ایجاد نشاطی که از دل ارتباط صمیمانه میان مردم و مسئولان شکل می‌گیرد؛ پیامی که در سفر به قارلق، روستای دوستدار قرآن، جلوه‌ای روشن و ماندگار یافت.
کاروان «شمیم خدمت» از قارلق گذشت، اما عطر این حضور همچنان در کوچه‌های روستا جاری است. سفر به قارلق تنها بازدید از یک روستا نبود؛ روایت مردمانی بود که قرآن را چراغ راه خود قرار داده‌اند و با همدلی و مشارکت، الگویی از پیشرفت فرهنگی را به نمایش گذاشته‌اند. اینجا عدالت فرهنگی معنایی عینی یافت، امید جان گرفت و نشاط اجتماعی در سایه فرهنگ قرآنی جلوه‌گر شد؛ همان پیامی که «شمیم خدمت» با خود به همراه دارد.

گزارش: مسئول امور شهرستان های اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمانشاه